Ortaokul · 10. Ünite · 1. Konu
Adaletli Olmak
Adaletli Olmak konusu üzerine ders metni, âyet-hadis ışığında açıklamalar ve uygulama önerisi.
Adalet, hakkı gözetmek ve karar verirken kişisel sevgimiz, öfkemiz veya çıkarımız yüzünden ölçüyü bozmamaktır. Adaletin zor tarafı, bazen kendi aleyhimize veya sevdiğimiz birinin aleyhine doğruyu kabul etmeyi gerektirmesidir.
Bir kardeşimizle tartıştığımızda anne-babamızın sadece bizi dinlemesini isteyebiliriz. Bir arkadaşımız maçta kuralı ihlal ettiğinde sırf bizim takımda diye görmezden gelebiliriz. İşte adalet bu küçük olaylarda da sınanır.
Adalet herkesin her zaman aynı şeyi alması değildir. İhtiyaçlar farklı olabilir. Bir öğretmenin öğrenme güçlüğü yaşayan öğrenciye ek süre vermesi diğerlerine haksızlık değil, şartları dengelemeye yönelik bir uygulama olabilir.
Kur’an, sevmediğimiz insanlara karşı bile adaletten ayrılmamayı emreder. Bu çok güçlü bir ilkedir. Çünkü öfke insanın kararını kolayca etkileyebilir.
Adaletli olmak, kendimize karşı da dürüst olmayı gerektirir. Başarısızlığımızı sürekli başkalarına yüklemek veya kendi hatamızı görmemek adil bir değerlendirme değildir.
Âyet
“Adaletli olun; bu takvaya daha yakındır.”
— Mâide Sûresi, 8. ayet
Günlük Hayattan Düşünelim
Bir sınıf projesinde herkes aynı işi yapmak istemeyebilir. Biri tasarımda, biri yazmada, biri sunumda daha iyi olabilir. Adalet herkese aynı görevi vermek değil, katkıyı ve hakkı dengeli biçimde gözetmektir. Karar verirken istişare etmek, sadece en çok konuşanın fikrini kabul etmek yerine farklı görüşleri dinlemeyi sağlar. Kardeşlik ise anlaşmazlık çıktığında bağı tamamen koparmamayı öğretir. Müsamaha da her fikri doğru kabul etmek değil, farklı düşündüğümüz insana hakaret etmeden iletişim kurabilmektir. Bu dört değer birlikte düşünüldüğünde topluluk hayatının sadece ‘iyi geçinmekten’ daha derin bir sorumluluk olduğu görülür.
Düşünelim
Eşitlik ile adalet her zaman aynı şey midir?
Bu Haftanın Uygulaması
Bir tartışmada “Benim tarafım” yerine iki tarafın da haklı olabileceği noktaları yazmayı dene. Kendi hatan varsa onu da açıkça belirt.